Trịnh Công Sơn - Tản Mạn

Lâu quá không viết trên blog, hôm nay tôi chợt có hứng trở lại. Nhân gần đây có nhiều ầm ĩ về ns qua bài viết của họa sĩ Trịnh Cung trên damau.org, tôi cũng muốn để lại cho tôi vài cảm nghĩ riêng.

1. Theo như tôi thấy, bên Hoa Kỳ họ không ghép các tác phẩm chung với đời riêng của nghệ sĩ. Ỏ Mỹ lâu ngày thành ra tôi cũng không quan tâm đến đời tư nghệ sĩ lắm, có chăng là để hiểu thêm hoàn cảnh sáng tác bài nhạc.

2. Bài hát "Cuối cùng cho một tình yêu" là nhạc phẩm nổi tiếng nhất mà TCS đã phổ nhạc. Bài nhạc rất hay, và rất "không" TCS, nếu nói về cách xây dựng, phát triển câu nhạc. "Middle-eight", tức điệp khúc, cũng rất "khác" phong cách TCS. Vì ở đây, TCS không có lời nhạc do mình viết ra để phổ, mà phải dùng chất liệu do người khác viết. Cái khó ló cái khôn. Kết quả rất mỹ mãn.

Điều đáng chú ý là, TCS không phổ nhạc nhiều bài thơ khác, hay có mà dở, không nhiều người biết, hay là không phổ biến. Vì chỉ dùng chất liệu là ý và ca từ của mình, cộng với sự dễ dãi (vô tình hay cố ý) trong việc phát triển câu nhạc, không sử dụng nhiều modulations, nên nhạc của ông chỉ quanh quẩn trong một cung thứ, hoặc trưởng, hoặc phiên khúc thứ, điệp khúc trưởng. Thật đáng tiếc!

Sở dĩ tôi có nhận xét trên là vì gần đây tôi có bỏ thì giờ nghe và xem nhiều tư liệu liên quan đến cách thức sáng tác nhạc của tứ quái Beatles nói chung, và cặp Lennon - McCartney nói riêng. Nhạc của họ hay quá, phong phú quá, và nhất là họ luôn luôn tìm cách làm mới nhạc của họ. Các modulations (chuyển hệ) của họ thật khéo léo, đặc sắc. Tôi không thấy một tìm tòi tương tự trong nhạc của TCS! Thật đáng tiếc! Xin nói thêm là Lennon-McCartney không biết đọc nốt nhạc khi chơi trong thời kỳ Beatles, mọi ký âm phải nhờ vào Sir George Martin.

Một quyển sách rất hay, tôi mua được trên mạng qua một hiệu sách bên Anh. Bạn có thể xem thử vài chương đầu ở đây:

The Songwriting Secrets of the Beatles - By Dominic Pedler


Xin hết, và xin gặp lại bạn kỳ tới.